Puroda Çekişin Tanımı
Çekiş direnci, puroyu dudaklarınızla çektiğinizde karşılaştığınız direncin genel adıdır ve oturum boyunca yaşanan keyfin büyük bölümünü etkiler. Dengeli çekişte duman kolayca ilerler, ama ağzı doldurup taşmaz ve dili yormaz, ve bu his oturumun ilk dakikasından sonuna kadar korunursa puro gerçekten keyif verir. Dar çekişte emmek yorar, boşluklu çekişte ise duman gereğinden bol gelir ve aroma dağılır. Mesela robusto puro çekişi nasıl kısa formuyla direnci kolayca sınatır, sıkı çekişli toro puro ise geniş gövdesi dolayısıyla serin ve yayvan bir akış sağlar, yani ağız dumanla boğulmadan aromayı ayırt etmeye olanak sağlar. İki puro yan yana denendiğinde aradaki değişim hemen görülür. Dolayısıyla ilk birkaç çekişe özen etmek ve hissi aklınızda tutmak gerekir, ve bu fark yalnızca boyutla açıklanmaz, sarım biçimi ile yaprak kalınlığı da işin içindedir. Tat tarafı de hava akışıyla doğrudan bağlıdır, çünkü hava kısılınca aromanın ortaya çıkması de zorlaşır. Sonuç olarak çekişi anlamak, puroyu rahat değerlendirmenin başlangıç noktasıdır, çünkü burada asıl mesele sayılardan çok damakta bırakılan akıcılıktır.
Zor Çekilen Puronun İpuçları
Sıkı çekişin en kolay fark edilen işareti, çeneyi gereksiz çalıştıran ve dumanı güçlükle çıkaramayan emme ihtiyacıdır. Böyle bir durumda duman kısılır, tat sönükleşir ve yanma ucu sıcaklaşır, ve bu tablo tek başına puroyu kötü kılmaz, fakat sabırlı bir bakış gerektirir. Sebebi sıklıkla dolgunun gereğinden sıkıştırılmış basılmasıdır, bazen de yaprakların yanlış yerleşmesidir. Bir örnek olarak kabuklu yemiş choix supreme gibi sıkı sarımlı bir yapıda direnç ihtimali artar; demi tasse yanma testi ise kısa yapısıyla biraz daha hızlı bir akış vermeye yatkındır, ve bu ısınma sert bir tat yaratır, sıradan bir puroyu bile olduğundan sert hissettirir. Nem ayrıca direnci büyütür, çünkü ıslak yaprak şişerek hava yolunu kısar. Bu sebeple sıkı çekişe çabuk karar vermek yerine ilk olarak nem durumuna göz atın, çünkü dış görünüşe ve elle yoklamaya bakmak çoğu zaman yetmez. Daha sonra kesimi ve dinlenme süresini kontrol edin, çünkü basit bir müdahale çoğu zaman yeter. Tek başına sıkılık her zaman kalite sorunu değildir, ve sabırsızlık ettiğinizde basit bir direnç ciddi bir hata gibi hissedilebilir.
Gevşek Çekişin Belirtileri ve Sonuçları
Gevşek çekişte duman neredeyse çabasız akar, ama bu iyi bir işaret değildir çünkü puroyu beklenenden erken eritir. Puro gereğinden erken tükenir, duman çabuk ısınan bir hâle dönüşür ve tat kısa gelir, ve bu gidiş kutudaki adetleri düşündüğünüzden erken bitirir, oturumu da kısaltır. Kaynağı sık sık dolgudaki gevşekliklerdir, yani tütünün yeterince sıkılmamasıdır. Sıkı çekişli grand marshall geniş yapısına göre hava akışının eşit gitmesini arayan bir harman; kon tiki yanma testi ise kutudaki adetlerin birbirine denk düşmesi açısından bakılan bir örnek sayılır, bu tabloda yapılacak en yerinde hamle ısıyı kontrol altında tutmak olur. Gevşeklik işareti belirdiğinde çekişleri seyreltmek ısıyı makul tutmaya işe yarar. Ucu nazikçe kapatmak da bazen fayda sağlar, yine de dolgu ciddi ölçüde boşsa sorun kalıcı olur, nem durumu da gözden geçirilmelidir, çünkü kuruluk gevşekliği genellikle artırır. O zaman kutudaki diğer adetleri denemek mantıklıdır. Bu yüzden aşırı rahat çekiş, tek başına başarılı sarım göstergesi değildir, bu sebeple aynı kutudan çıkan adetler arasında bile küçük değişimler çıkması doğaldır.
Kuru Çekiş Testi Nasıl Yapılır
Kuru çekiş denemesi, puroyu kestikten sonra alevsiz yavaşça çekip direnci anlamaktır. Bu hava kolayca gelirse durum olumludur, yani puro yakılmaya hazırdır, ve bu küçük hamle sonradan doğacak aksaklıkları büyük oranda engeller. Hiç hava geçmiyorsa puro dardır; gereğinden çok akarsa açık demektir. Taínos puro yanma testi gibi sakin bir onluk kutu için bu kontrol kolaydır; templarios puro çekişi nasıl ise sedir ve kakao tonları öne çıkan bir puro olarak aynı kontrole açıktır, ve doğru yapıldığında puroya hiçbir zarar vermez, merak eden herkes için pratiktir. Kuru tat de bu denemede kısmen anlaşılır ve yakınca alınacak tadın önizlemesini sunar. Puroda tuhaf bir his varsa yakmadan önce ara vermek akıllıca olur, ama ilk izlenim doğru çıksa bile yakıldıktan sonra tablo güncellenebilir. Testi kısacık tutmak iş görür, zira uzun süre çekmek ağza rutubet bulaştırır. Sonucu kaydetmek zamanla ölçü verir, ve bu alışkanlık deneyimli içicilerin çoğunda bulunur, yeni başlayanlar için de güzel bir alıştırma yoludur.
Kesim Derinliği ve Direnç
Kesim biçimi çekişi büyük oranda belirler, çünkü dumanın çıkış yolu tam olarak kesimle belirlenir. Fazla sığ bir kesim hava yolunu dar bırakır, gereğinden agresif bir kesim ise kapağı açar ve dumanı aşırı hızlandırır, ve bu yolla ağza giren duman hacmi kontrol edilebilir, tat da çok daha belirgin açılır. Düz bıçaklı kesim pek çok vitolada işe yarar, V şekilli ise ince boylarda iyi sonuç verir. Deri incir w.i.h. 20 gibi iri bir kutu ile sıkı çekişli fonseca cadetes gibi hafif bir seçenek değişik kesim tercihleri gerektirebilir, ve ince purolarda bu ayrıntı çok daha önem kazanır, çünkü küçük bir hata hava yolunu hemen daraltır. Keskin bir alet kapağı yırtmaz. Künt kesiciler ise örtü yaprağını sıkıştırarak çekişi düzensizleştirir, ama her puro için aynı kesim geçerli sayılmaz, deneyim giderek en uygun ayarı belirler. Kesimi kapağın çoğunu geçmeyecek derinlikte tutmak yerinde olur. Emin olmadığınızda ilk olarak sığ kesip sonra lazımsa artırın, çünkü kesilen parçayı telafi etmek olmaz, ve bu ölçü puroyu zarardan uzak tutar, sonraki denemeler için de imkân sağlar.
Kuru ve Nemli Puro Farkı
Nem, çekişin en sinsi sebeplerinden sayılır, çünkü tütün yaprağı havadaki rutubete bağlı olarak büzülür. Fazla rutubetli bir puro şişer, hava yolu daralır ve çekiş sıkılaşır, ve bu ölçüm küçük bir aletle yapılabilir, uzun vadede çok rahatlık verir. Gereğinden nemsiz puro ise gevrer, çekiş hafifler ve çabuk tükenir. Cristales kavanoz ne kadar rahat gibi kavanozda gelen adetler nem yönünden özenle saklanmalıdır; cristales onluk çekişi nasıl ise onluk düzeniyle dengeyi daha kolay korur, ve bu durum içim sırasında daha keskin bir duman yaratır. Uygun nem oranı genellikle yüzde yetmiş dolayındadır. Bu denge çekişi tutarlı kılar ve farklı günlerde içilen adetler arasındaki sapmayı törpüler, ve bu fark yalnızca bir iki puroda değil, aynı kutuda ayrıca hissedilir. Nem ölçer kullanmak tahmin yürütmekten daha işe yarar. Puroyu kutusundan çekip hemen yakmak yerine birkaç dakika beklemek ayrıca yararlıdır, ama acele etmeden dinlendirmek genellikle en doğru yoldur. Zamanla doğru nem düzeni, çekişin yıl boyunca dengeli kalmasını sağlar.
Boy ve Kalınlık Farkı
Vitola ve kalınlık çekişin karakterini şekillendirir, bu yüzden iki farklı purodan aynı direnci ummak yanıltıcıdır. Kalın çaplı puro çoğu zaman biraz daha geniş bir hava yolu verir, ince olanlar ise nispeten dirençli kalabilir, ve bu ayrıntı seçim yaparken genellikle göz ardı olur, oysa deneyimi epey belirler. Sıkı çekişli tek cristales ince gövdesi nedeniyle çekişi yormaz; guantanamera decimos ise çok ince çubuklarıyla kısa zamanda tükenir. Uzun ve hacimli vitolalarda duman daha uzun bir yol yaptığı için nispeten rahat akar, ve yanma süresi de çapa ve boya göre uzar. Bu yüzden direnç beklentisini boya ve çapa uygun olarak kurmak yerindedir. İnce çubukta hafif sıkılık normal sayılabilir, çünkü ince kesitlerde hava ve duman az yer bulur. Geniş çapta ise aynı sıkılık çok daha şüpheli görünür. Boyları aynı çıtayla değerlendirmemek gerekir, ve karşılaştırma yaparken aynı boy, çap ve nem koşullarını tutmak yorumları daha anlamlı kılar. Kısacası çap ile boy bir arada düşünüldüğünde, değerlendirmeyi gerçekçi tutmak kolaylaşır.
Düzgün Yanma İçin İpuçları
Yakma biçimi çekiş hissini şekillendirebilir, çünkü ateşin ilk dakikalarda ne kadar eşit yayıldığı sonraki yanışı belirler. Alevi puroya değdirmeden döndürerek ısıtmak dengeli yanmayı sağlar, ve bu sabır isteyen hazırlık sonradan çıkabilecek sorunların büyük kısmını önler. Yanlış yakış tünel yaratır, tünel ise çekişi düzensizleştirir. Guantanamera minutos 20'li kısa boyuyla çabuk ateşlenir; tekli minutos çekişi nasıl ise tek olduğu için yakış çalışması yapmaya elverişlidir, ve aynı düzen her vitolada küçük farklarla tekrarlanabilir. Çekişleri otuz saniye boşluklarla yapmak ısıyı düşürür. Sönen purolarda hafifçe üfleyip tekrar ateşlemek sıklıkla yeter, ama rüzgârlı ortamlarda bu denge hassaslaşır, daha sık ilgi ister. Külü erken silkelemek yerine doğal düşmeye izin vermek sıcaklığı düzenli sabitler. Tünel genişlerse ucu nazikçe yeniden ısıtmak kenarları dengelemek için yeterlidir, çünkü bunaltıcı bir içim genellikle dikkatsiz bir yakıştan doğar. Tüm bu küçük hamleler birlikte gelince içim kesintisiz düzgün ilerler ve lezzet zenginliği belirgin biçimde ortaya çıkar, hele uzun oturumlarda bu fark iyice ortaya çıkar.
Sıkı ve Gevşeği Dengelemek
Sıkı çekişi düzeltmek için ince bir iğneyle ucuna nazikçe kanal kurmak işe yarar, ama gereğinden derine inmek dolguyu çökertebilir. Gevşek durumda ise çekişleri seyreltmek ve ucu nazikçe toplamak yardımcı olur, ve böylece bir sonraki kutu için epey bilinçli bir karar yapmak basitleşir. Hediye seti ne kadar rahat gibi karışık setler farklı harmanları tek kutuda gösterir; sıkı çekişli blue sampler ise yumuşak harmanları yan yana getirerek çekiş kıyası için fırsat verir. Aynı kutuda iki farklı direnç tipi bulmak şaşırtıcı değildir, ve tatlımsı harmanların pek çoğunda direnç nispeten rahat seyreder. Bu değişkenlik genellikle sarım ve dolgu düzeninden gelir. Sorunlu adedi kenara bırakıp diğerlerini yoklamak daha akıllıcadır, ve bu farklılık puro değerlendirirken başvurulabilecek en iyi göstergelerden sayılır. Telaş etmeden denemek pek çok sorunu çözer. Kısacası doğru kutu seçimi, içicinin beklentisine de göredir, ve kendi eşiğinizi öğrenmek sonraki denemeleri oldukça hızlandırır. Bu sıralamayı her kutuda uygulamak, sonunda ne tür çekişin zevkinize yattığını gösterir, üstelik böyle bir yaklaşım ucuz ve yapması rahat.
İdeal Çekişin Ölçütleri
İdeal çekiş gereğinden sıkı da gereğinden gevşek de olmayan ılımlı bir aralıktır, ama bu noktanın sınırı kişiden kişiye değişir. Her puroya çekiş açısından not koyarak kaydetmek zamanla belirgin bir örüntü çıkarır, ve bu yaklaşım yalnızca puro seçerken değil, saklama düzenini kurarken de rehberlik eder. Vanilya meşe bourbon collection vanilya ve karamel yönüyle dengeli bir seyir verir; geniş çaplı grand rothschild ise geniş çapıyla bol duman geçişi kurar. İki puroyu kıyaslamak çekişin nasıl değiştiğini öğretir, ve kısa notlar bile aylar sonra hangi purolara yeniden dönüldüğünü gösterir. Nihayetinde sıkı ya da gevşek çekiş yalnızca bir ölçüyle ifade edilmez, nem, sarım, kesim ve yakış gibi etkenlerin birleşimiyle okunmalıdır. Bu bakış acele kararları azaltır, ama tek bir oturuma bakarak acele bir hüküm vermek yanıltıcı olur. Notlarınız arttıkça beğeninize uygun direnç düzeyi de belirginleşir. Böylece her oturum bir öncekinden örnek olarak birikir, ve denge arayışı, sonunda kişinin kendi damak zevkine denk bir düzen bulmasıyla tamamlanır.